Đa dạng hóa thị trường và nâng cao giá trị xuất khẩu ngành gỗ
(Chinhphu.vn) - Ngành gỗ Việt Nam tiếp tục vươn lên nhóm đầu thế giới về chế biến và xuất khẩu, với mạng lưới thị trường rộng khắp và năng lực sản xuất ngày càng hoàn thiện. Từ nội thất, ngoại thất đến dăm gỗ, viên nén và các loại ván, sản phẩm gỗ Việt Nam hiện có mặt tại 167 thị trường.
Sản phẩm gỗ Việt Nam hiện có mặt tại 167 thị trường
Ngành gỗ Việt Nam tiếp tục vươn lên nhóm đầu thế giới về chế biến và xuất khẩu, với mạng lưới thị trường rộng khắp và năng lực sản xuất ngày càng hoàn thiện. Từ nội thất, ngoại thất đến dăm gỗ, viên nén và các loại ván, sản phẩm gỗ Việt Nam hiện có mặt tại 167 thị trường.
Đồ gỗ nội, ngoại thất chiếm khoảng 65–70% kim ngạch xuất khẩu, ông Ngô Sỹ Hoài, Phó chủ tịch, kiêm Tổng thư ký Hiệp hội Gỗ và Lâm sản Việt Nam chia sẻ.
"Ngành công nghiệp gỗ Việt Nam cơ bản đã hình thành một hệ sinh thái khép kín và chúng ta khá chủ động từ nguyên liệu cho đến chế biến và xuất khẩu. Về sản xuất có 6.500 doanh nghiệp trong đó hơn 3.500 doanh nghiệp tập trung vào xuất khẩu. Nguồn nguyên liệu chủ yếu từ nguồn rừng trồng ở trong nước và đã xuất khẩu tới 167 thị trường khác nhau trên thế giới, (có 5 thị trường chính là Mỹ, Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc và EU)".
Tuy nhiên, trước những biến động thương mại toàn cầu, theo ông Hoài, hướng đi quan trọng khác là ngành gỗ cần chuyển từ gia công theo đơn đặt hàng sang chủ động thiết kế, xây dựng thương hiệu và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị.
"Sự phụ thuộc quá lớn vào thị trường Mỹ và mô hình OEM khiến doanh nghiệp dễ bị tổn thương. Kim ngạch xuất khẩu gỗ sang Mỹ thường chiếm trên 50%. Việc tập trung quá nhiều vào một thị trường khiến ngành gặp nhiều khó khăn. Gỗ hợp pháp, nguyên liệu bền vững và thiết kế là nền tảng cạnh tranh mới. Lâu nay, chúng ta gia công theo mẫu mã và đơn hàng từ nước ngoài.
Hiện nay chúng ta phải chủ động hơn về thiết kế, tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị sản phẩm để người Việt Nam được hưởng phần giá trị lớn hơn do mình tạo ra. Cùng với đó, vai trò của các thương vụ Việt Nam ở nước ngoài là lực lượng tuyến đầu trong mở rộng thị trường và nâng vị thế gỗ Việt."
Trong 9 tháng đầu năm, kim ngạch xuất khẩu ngành gỗ tăng 7,3%, đây là tín hiệu tích cực, tuy nhiên để ngành gỗ được cạnh tranh dài hạn thì thước đo quan trọng hơn nằm ở chất lượng nguyên liệu, chuẩn hóa dữ liệu và phát triển các khâu có giá trị gia tăng cao hơn. Quá trình này cần sự phối hợp giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp chế biến và người trồng rừng để vừa bảo đảm tính hợp pháp của nguồn gỗ, vừa nâng hiệu quả sản phẩm mang thương hiệu Việt Nam tiếp cận trực tiếp với người tiêu dùng quốc tế.